Vrijdagochtend 31 juli 2009 zijn we richting Berlijn gereden, waar we na een voorspoedige reis aankwamen in het Kronprinz Hotel vlakbij de Kürfürstendamm in Berlijn. Omdat we vroeg vertrokken waren was er genoeg tijd om de stad in te gaan. Bij ons arrangement zat een ticket voor het openbaar vervoer, waarmee we 72 uur lang door heel Berlijn konden reizen. Erg makkelijk, dus gewapend met dit kaartje gingen we al vlug op pad.

Daarmee kwam de eerste uitdaging in Berlijn: het openbaar vervoer. Berlijn staat bekend om het uitstekende netwerk van de S-Bahn, U-Bahn, trams en bussen. Alleen in de zomer van dit jaar zijn er grote problemen met de S-Bahn: ze rijden maar een gedeelte van de dienstregeling omdat veel treinen achtergehouden worden door een gebrek aan technisch onderhoud. Dus het was een beetje aftasten hoeveel hinder we daarvan zouden ondervinden.

Het S-Bahn-station Halensee ligt vlakbij het Kronprinz Hotel, we namen daar simpelweg de gok of er treinen reden. Er bleken dus wel treinen te rijden op de ringbaan (waar Halensee aan gelegen is), maar niet op de overige lijnen. Maar het was voldoende om ons op weg te helpen.
Het netwerk is wel iets waar je aan moet wennen als toerist. De kaart van het hele netwerk is een wirwar van lijntjes, kleurtjes en vooral hele kleine lettertjes. Het kwam dan ook wel eens voor dat ik me verkeek en dat we bij het verkeerde station uitstapten.

Nu ik toch bezig ben over het openbaar vervoer: het is een grote freakshow. Nu heb ik vorig jaar en dit jaar verschillende openbaar vervoersnetwerken gehad in grote Europese steden, maar het aantal excentriekelingen (al dan niet in beschonken toestand) was in Berlijn uitzonderlijk hoog. Het kan zomaar gebeuren dat een dikke kalende man met jampotglazen naast je komt zitten en een gesprek in z'n beste Engels met je aanknoopt. Maar het aapjes-kijken maakt het wel vermakelijk om door Berlijn te reizen.

Onze eerste locatie waar kwamen was de Potzdamer Platz. Daar vind je onder andere het Sony Center en nog wat originele stukken van de gevallen muur.

Als je vanaf de Potzdamer Platz richting de Brandenburger Tor gaat zie je aan de rechterzijde eerst het Holocaust-monument. Duizenden grijze blokken die symbool staan voor de verschrikkelijke taferelen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Je kan tussen deze grijze blokken lopen, en als je in het midden van dit gebied staat is het lawaai van de stadse drukte rondom het monument ineens verstomd.

Verder doorlopend kom je bij het belangrijkste symbool van Berlijn (of misschien kan ik beter Duitsland zeggen): de Brandenburger Tor. Het was leuk om eindelijk dit bouwwerk te zien na het in geschiedenisboeken gezien te hebben (en ook op onze euromuntjes).
Wat een beetje afdeed aan de indruk was een demonstratie op de Pariser Platz. Het waren Iraniërs die hun woede uitten over de dubieus verlopen verkiezingen in Iran. Natuurlijk is het kwalijk wat er in Iran is gebeurd, maar de toon was erg fel en het gaf geen goed gevoel om lang te blijven.

We zijn daarna richting de Reichstag gelopen, wat niet gek ver is van de Brandenburger Tor. Net zoals de Bayerische Staatskanzlei die ik begin dit jaar in München zag, is dit ook een van oorsprong oud gebouw met de nodige moderne uitsteeksels, in dit geval een kolossale glazen koepel. Je zag tientallen kleine menselijke gestalten door de koepel lopen, zij die wel bereid waren lang te wachten om naar binnen te komen. Wij zijn uiteindelijk niet in de Reichstag geweest omdat we onze korte tijd in Berlijn beter wilden besteden dan urenlang wachten. Misschien een andere keer.

We gingen toen het centraal station nog eens van dichterbij bekijken, het grootste treinstation van Europa waar de sporen elkaar kruisen. Persoonlijk vond ik het niet zo'n verschrikkelijk groot station voor een stad van dit formaat, betrekkelijk weinig sporen en vrij compact.

Vanuit dit station konden we de regionale trein pakken die ons naar de Zoologischer Garten bracht. We gingen daar alleen maar naar toe omdat het op de kaart leek dat het een groot station was en dat er dan vast wel iets van een restaurant in de buurt zou zijn. Zonder dat ik het wist stonden we gelijk oog in oog met de Gedächtniskirche. Het stond nog steeds recht overeind, ondanks de alarmerende nieuwsberichten die ik maanden terug op televisie zag. Daarin werd gesteld dat het geld op was om het gebouw nog in goede staat te houden ('in goede staat' is in dit geval een breed begrip). Op televisie zag ik dat er hekken om het gebouw stonden omdat er nog wel eens een steen naar beneden wou vallen. Intussen was daar niets meer van te merken.

Dus al met al bleek de Zoologogischer Garten een toeristische trekpleister, en dus genoeg restaurants om uit te kiezen. We zijn vervolgens van daaruit over de Ku'damm terug naar het hotel gelopen, dat is goed te doen als je over een goed stel benen beschikt (3,5 kilometer). Onderweg een hele reeks vitrines van (dure) winkels en als het nodig is kan je ook nog onderweg neerploffen op een terrasje.

Tot dusver hadden we voornamelijk (voormalig) West-Berlijn gehad, de volgende dag gingen we meer aan de andere kant van de denkbeeldige muur kijken. We begonnen vanaf de Reichstag en de Brandenburger Tor over Unter den Linden te lopen, de bekende straat met lindebomen. Van daaruit loop je richting het bouwwerk dat met kop en schouders boven alles en iedereen uitsteekt: de Fernsehturm.

Als je in het hoogseizoen naar de Fernsehturm gaat, reken dan op een wachttijd van tenminste een uur. Je koopt een kaartje, aan de hand van je ticketnummer kan je met behulp van informatieschermen bepalen wanneer je ongeveer aan de beurt bent. Je kan ondertussen rustig de stad weer ingaan: bijvoorbeeld een kijkje nemen op Alexanderplatz of de Karl-Marx-Allee ingluren. In deze grote straat kon ik alvast een beetje wennen aan de reis die vlak na Berlijn voor de boeg lag. Betonnen flats, stevige lantaarnpalen (van die dingen die geen millimeter meegeven als je daar met je Trabant tegenaan parkeert) en troosteloze café's vormen het straatbeeld in dit gebied van Berlijn. Binnen een paar minuten lijkt het alsof je een compleet andere stad binnen bent getreden. Maar als je achter je kijkt zie je nog steeds de 'vertrouwde' Fernsehturm. Het werd onderhand eens tijd dat onze kaartjes aan de beurt waren, dus we meldden ons weer bij de toegang.

In ongeveer 45 seconden schiet de lift in de toren je naar een hoogte van net over de 200 meter. De lift wordt (onder andere) bediend door een mannetje die in z'n leven al heel wat G-krachten te verduren gehad heeft: klein en breed. Zonder zijn buik had er een persoon extra in de lift kunnen staan, waarmee je toch de wachttijd met zo'n 10% kan verkorten. Voor de ideeënbus, zal ik maar zeggen.
Zonder meteen van het uitzicht te genieten gingen we in de rij staan voor het restaurant: een verdieping hoger. Je moet even wachten tot er een tafeltje vrijkomt, maar daarna kan je zittend het landschap van de metropool Berlijn aanschouwen. Het mooie is dat de tafeltjes op een langzaam draaiend platform staan, zodat je in 20 of 30 minuten alles te zien krijgt. Je ziet de uitgestrekte Karl-Marx-Allee, Unter Den Linden, de Tiergarten en de miniatuurtreintjes van Deutsche Bahn. Het was gelukkig helder weer, dus je kon de stadsranden redelijk goed zien (ver weg).

Na het bezoekje aan de toren hebben we nog de waterige aspecten van Berlijn verkend. Eerst naar Aquadom, het grootste aquarium ter wereld. Deze vissenkom staat in een gebouw met musea, kantoren en appartementen, van buitenaf is het niet duidelijk te zien. Nadat we het aquarium van binnenuit hebben bekeken, gingen we nog richting Hauptbahnhof om daar vlakbij op een rondvaartboot te stappen die alle bekende plekken van Berlijn langs de Spree liet zien. Een verkoelend tochtje op een warme dag, en een mooie gelegenheid om even de benen te rusten.

De dag daarop gingen we iets buiten Berlijn kijken: naar Potsdam. Normaal gesproken kan je met lijn S7 naar Potsdam toe, maar door al dat gedoe rondom de S-Bahn zat dat er die dag niet in. We moesten via de Zoologischer Garten opstappen op de (afgeladen) regionale trein die ons naar Potsdam Hbf bracht. Als je het station uitloopt word je belaagd door allemaal jonge meiden die je een tour proberen te verkopen (en er niet voor schromen om een stel argeloze toeristen te kapen van de concurrentie).
We hadden uiteindelijk wel een tour gevonden, en al zittend bovenin een dubbeldekker trok Potsdam aan ons voorbij. We zagen de kolossale gebouwen van het Neues Palais, Schloss Cecilienhof en het bekende paleis Sanssouci met daaraangesloten een grote tuin. Het was een goede manier om in redelijk korte tijd Potsdam te zien, op eigen gelegenheid ben je toch wel een of twee dagen bezig als je de tijd wilt nemen om door de gigantische tuinen te wandelen. Al met al was dat een mooi uitje, even weg uit de grote drukke stad.

Vanuit Potsdam ging er een trein naar Berlijn Ostbahnhof, dus we gingen mee tot het eindstation. We hadden namelijk nog een belangrijke 'landmark' nog niet bezocht: de Muur. Een bezoek aan Berlijn kan nou eenmaal niet zonder, natuurlijk. Je komt de restanten van de muur vrij vlug tegen als je het treinstation uitloopt. De muur werd op dat moment netjes gemaakt voor de viering van de val van de muur, 20 jaar geleden. Veel stukken waren nog wit, daar moest op den duur een nieuwe muurschildering komen. Als je verder doorloopt zijn er ook nog authentieke stukken van de muur te zien. Op de dag van vandaag staan er nog volksstammen dingen op dit stuk muur te kalken.

We hebben daarna nog over de Oberbaumbrücke gelopen, waar kunstenaars bijeen kwamen om hun kunstwerken te etaleren. Van daaruit zijn we met de bovengrondse U-Bahn nog naar de laatste 'attractie' gegaan van Berlijn: Checkpoint Charlie aan de Friedrichstrasse. Hoewel het vandaag de dag niet zoveel om het lijf heeft is het toch ook wel een plaats om die je niet gemist mag hebben. Het is moeilijk voor te stellen dat het nog maar 20 jaar geleden is dat Berlijn verdeeld was tussen het communistische oosten en het kapitalistische westen, en dat Checkpoint Charlie toen nog een belangrijk oversteekpunt was. Er staat nu een houten kot met zandzakken ervoor, met de gelegenheid om een foto te maken.

Dit was de stedentrip naar Berlijn. Ondanks dat we er maar 2,5 dag geweest waren, hebben we ontzettend veel gezien en gelopen. Het is niet zozeer een mooie stad, want veel is kapotgeschoten in de oorlog en is sindsdien opnieuw opgebouwd. Maar het is historisch gezien een ontzettend belangrijke stad, met veel punten die je aan de vele zwarte bladzijden van de 20e eeuw doet terugdenken. Tegenwoordig is het een moderne en levendige stad, waar overal wel iets te zien of te doen is. Ik ben erg dankbaar voor deze mooie dagen.

Na Berlijn ben ik naar het vliegveld Tegel gegaan om daar de meest indrukwekkende reis van m'n leven te beginnen. Het was tijd om naar Rusland te gaan. Hoe ik het daar gehad heb kan je hier lezen.

De fotogalerij van Berlijn is hier te vinden.